Prawidłowe przygotowanie powierzchni stalowych przed malowaniem to kluczowy etap, który bezpośrednio wpływa na trwałość i estetykę powłoki malarskiej. Obejmuje ono kontrolę czystości, stopnia chropowatości, odtłuszczenia oraz obecności pyłu i zanieczyszczeń jonowych. Procesy te powinny być realizowane zgodnie z obowiązującymi normami, które określają zarówno metody oceny, jak i dopuszczalne tolerancje.
Ocena stopnia czystości powierzchni stalowej
Kontroli stanu przygotowania powierzchni podlegają następujące właściwości:
wygląd powierzchni,
stopień czystości podłoża,
profil powierzchni (chropowatość)
obecność zatłuszczeń,
obecność zapylenia,
obecność zanieczyszczeń jonowych.
Kontrolę stopnia czystości można przeprowadzać w porównaniu do barwnych wzorców fotograficznych załączonych do norm:
PN-ISO 8501-1: „Przygotowanie podłoży stalowych przed nakładaniem farb i podobnych produktów. Wzrokowa ocena czystości powierzchni. Stopnie skorodowania i stopnie przygotowania niezabezpieczonych podłoży stalowych oraz podłoży stalowych po całkowitym usunięciu wcześniej nałożonych powłok.”
PN-ISO 8501-2: „Przygotowanie podłoży stalowych przed nakładaniem farb i podobnych produktów. Wzrokowa ocena czystości powierzchni. Stopnie przygotowania wcześniej pokrytych powłokami podłoży stalowych po miejscowym usunięciu tych powłok.”
Podczas kontroli powierzchni przed malowaniem należy zwrócić szczególną uwagę na dokładne oczyszczenie szwów spawalniczych, złączy, nitów, miejsc trudnodostępnych, gdyż często mogą tam pozostać zanieczyszczenia.
Dopuszczalne wady powierzchni przygotowanej do malowania, które zależą od agresywności korozyjnej środowiska, zawarte są w normie PN-ISO 8501-3. Oczyszczona powierzchnia nie powinna wykazywać jednak większych uszkodzeń.
Typowa chropowatość podłoża, określona parametrem Rz, powinna wynosić 35–70 μm. Ocenę przeprowadza się przy pomocy:
Przyrządu do pomiaru chropowatości (np. aparatem firmy Elcometer)
Porównania badanej powierzchni z wzorcami (płytki metalowe podzielone na segmenty różniące się średnią wysokością chropowatości – norma PN-ISO 8503-2), lub dotykowo przesuwając po wzorcowej i badanej powierzchni paznokieć lub drewienko. Z uwagi na kształt ścierniwa dostępne są dwa wzorce:
S – dla ścierniw kulistych: kulki szklane, śrut staliwny i żeliwny kulisty
G – dla ścierniw ostrokrawędziowych: żużel pomiedziowy, piasek, korund, śrut żeliwny łamany
Szczegółowe informacje o metodach oceny chropowatości podłoży stalowych po obróbce strumieniowo-ściernej podane są w normie PN-EN ISO 8503.
W przypadku stosowania chemicznych metod usuwania zatłuszczeń należy sprawdzić pH powierzchni. Powinno ono wynosić 6–7.
Skuteczność odtłuszczenia sprawdza się jedną z poniższych metod:
Na odtłuszczoną powierzchnię nakłada się 2–3 krople benzyny ekstrakcyjnej. Po około 10 sekundach przykłada się krążek bibuły filtracyjnej. Jednocześnie na drugi krążek bibuły, służący jako wzorzec, również nanosi się benzynę ekstrakcyjną; po odparowaniu rozpuszczalnika z obu krążków, porównuje się je – obecność plam tłuszczowych na bibule przyciśniętej do odtłuszczonej powierzchni świadczy o jej niewłaściwym odtłuszczeniu.
Odtłuszczoną powierzchnię polewa się wodą destylowaną (spryskiwaczem). Po 10 s oceniany jest szacunkowy procent zwilżonej powierzchni. Norma rozróżnia 3 stopnie zwilżenia, które są zarazem miernikiem stopnia odtłuszczenia:
Stopień 1 – woda zwilża powyżej 50% powierzchni
Stopień 2 – woda zwilża 40–50% powierzchni
Stopień 3 – woda zwilża 15–20% powierzchni
Metoda ta zalecana jest do powierzchni pokrytych farbami do czasowej ochrony – na odtłuszczoną powierzchnię nanosi się kroplę 40–70% wodnego roztworu alkoholu etylowego z dodatkiem barwnika (np. pioktaniny). Jeśli powierzchnia jest zatłuszczona już w ilości ok. 100 mg/m², to kropla ta nie rozlewa się po niej. Na powierzchniach pionowych droga spływania kropli jest krótka i pozostaje owalny ślad, jeśli powierzchnia jest czysta.
Kurz i pył są bardzo niepożądanym zanieczyszczeniem, które musi być usunięte z każdego podłoża przygotowanego do malowania. Obecność pyłu można stwierdzić przez przetarcie powierzchni czystą białą szmatką.
Ocenę skuteczności odpylenia można przeprowadzić zgodnie z normą ISO 8502-3, przy pomocy paska taśmy samoprzylepnej o długości około 15 cm. Pasek nakleja się na badaną powierzchnię, trzykrotnie przesuwa się po nim kciukiem, a następnie nakłada się na kontrastowe podłoże i porównuje z rysunkiem wzorcowym.
Kontrola przygotowania powierzchni do malowania
Przy usuwaniu zapylenia przez wydmuchiwanie powietrzem należy zwrócić uwagę, aby powietrze było pozbawione oleju. Dotyczy to również powietrza używanego do napędu narzędzi do czyszczenia.
Ocenę skuteczności usunięcia zanieczyszczeń jonowych z powierzchni można przeprowadzić zgodnie z wytycznymi normy ISO 8502-1 lub ISO 8502-2, albo sprawdzić stosując opracowane przez Instytut Mechaniki Precyzyjnej w Warszawie testy do oceny ilości chlorków i siarczanów znajdujących się na powierzchniach przygotowanych do malowania.
W przypadku przypuszczalnej obecności zanieczyszczeń jonowych na powierzchni (powierzchnie pokryte solami, atmosfera zanieczyszczona aerozolem solnym) zaleca się zastosować metody mające na celu usunięcie zanieczyszczeń z powierzchni, takie jak:
Pergola ogrodowa to element architektury ogrodowej, który najczęściej służy do podtrzymywania roślin pnących i zwisających jak wisteria czy powojniki. Jak zrobić pergolę metalową i jak ją zabezpieczyć przed rdzą? Sprawdź nasze wskazówki.
Pergole ogrodowe, tarasowe i pergole na balkon najczęściej wykonuje się z drewna lub z metalu. Mają zwykle formę opartą na prostokątnej podstawie ze słupów i ażurowych ściankach, z dachem lub bez. Na rynku znaleźć można proste konstrukcje oraz modele bardziej zaawansowane, z zadaszeniem i systemami przesuwnych ścianek.
W artykule znajdziesz wskazówki, jaki rodzaj pergoli wybrać. Podpowiemy również, w jaki sposób zabezpieczyć metal przed warunkami zewnętrznymi i jak sprawić, aby pergola ogrodowa służyła nam wiele lat.
Metalowa pergola w nowoczesnym stylu. Wszystkie metalowe konstrukcje zabezpieczysz przy pomocy środków RAFIL, np. RAFIL Do Bram i Ogrodzeń.
Jaką pergolę tarasową i ogrodową wybrać?
Pergola to konstrukcja, która może mieć wiele zastosowań. Najczęściej spotyka się wolnostojące niewielkie pergole, które służą do podtrzymywania roślin pnących i ozdoby ogrodu. Miewają kształty proste lub bardziej fantazyjne, czasem są dodatkowo wyposażane w ławki czy donice.
Nieco bardziej wyszukaną formę mają pergole z daszkiem w kształcie łuku. Taki rodzaj pergoli urozmaica ogród i pasuje szczególnie do stylu rustykalnego, francuskiego czy romantycznego.
W nowoczesnych projektach domów coraz częściej spotyka się pergole na taras przylegające do ściany domu. Ich podstawowe zadanie to zadaszenie tarasu i osłonięcie go przed promieniami słonecznymi latem, a jesienią i zimą przed chłodem oraz deszczem. Takie konstrukcje bywają bardzo rozbudowane – mają dekoracyjne elementy jak podesty, ławki, donice. Czasami służą nawet jako rodzaj zimowego ogrodu – wyposaża się je w przesuwne przeszklenia oraz dach.
Pergolę możesz kupić w sklepie, zlecić na indywidualne zamówienie lub wykonać samodzielnie. Ta ostatnia opcja jest na pewno opłacalna ekonomicznie, ale trzeba znać się na majsterkowaniu. Jeśli będzie to metalowa pergola – niezbędna jest umiejętność spawania i odpowiedni sprzęt.
Ażurowa pergola ogrodowa z miejscem do relaksu.
Pergola metalowa − jak zrobić?
Planując pergolę na balkon czy do ogrodu, do wyboru masz dwie opcje: konstrukcję drewnianą lub metalową. Obie mają swoje zalety i ady. Drewno łatwo się obrabia. Daje dużo możliwości aranżacyjnych, ale jest bardzo podatne na warunki atmosferyczne. Pod wpływem wilgoci i promieni słonecznych dosyć szybko się niszczy.
Jeśli zależy Ci na konstrukcji o dużej trwałości, wybierz pergolę metalową. Może być stalowa lub aluminiowa – wybór materiału zależy przede wszystkim od Twojego budżetu. Czy pergolę metalową da się wykonać samodzielnie? Jak najbardziej. Musisz jednak mieć trochę wiedzy w zakresie obróbki metalu oraz sprzęt do spawania.
Aby wykonać własnoręcznie prostą pergolę z metalu, będziesz potrzebował metalowych elementów konstrukcji – profili, płaskowników czy rur. Najpierw starannie zaprojektuj swoją pergolę. Jeśli chcesz, aby miała dach – niezbędny będzie także materiał na zadaszenie tarasu, najczęściej jest to przezroczyste tworzywo lub szkło. Nie zapomnij o sprzęcie do spawania.
Najważniejszym elementem konstrukcji pergoli są słupy podtrzymujące, które decydują o stabilności konstrukcji. Wygląd pergoli należy dopasować do stylu architektonicznego domu, ogrodu oraz innych elementów małej architektury. Do umocowania pergoli w ziemi potrzebujesz fundamentu z betonu lub specjalnych kotw, które pozwolą uniknąć kontaktu konstrukcji z ziemią.
Gdzie postawić pergolę z metalu?
Do wyboru masz konstrukcję przylegającą do budynku (np. zadaszającą taras) lub wolnostojącą. W przypadku tej ostatniej warto pamiętać, by orientować ją zgodnie ze stronami świata. Najlepiej, aby pergola była usytuowana w kierunku wschód-zachód.
Pergola, która jest połączona z domem, będzie nieco łatwiejsza i tańsza w budowie. Ściana domu zastąpi tu jedną ze ścian pergoli. Z kolei pergole wolnostojące dają wiele możliwości aranżacyjnych. Te metalowe są lekkie, eleganckie i doskonale pasują do różnych stylów ogrodu.
Prosta pergola ogrodowa wykonana z czterech słupów podtrzymujących i poziomej kwadratowej konstrukcji, do której przymocowano zasłony.
Jak przygotować pergolę przed malowaniem?
Gdy przygotowałeś już pergolę, kolejny etap to zabezpieczenie jej przed warunkami zewnętrznymi. Metal to materiał podatny na rdzewienie, dlatego użycie specjalnej farby antykorozyjnej jest tu koniecznością.
Zanim zabierzesz się za malowanie pergoli, dobrze przygotuj podłoże. Powinno być czyste, suche, pozbawione ognisk rdzy i korozji, śladów tłuszczu, oleju, soli, kurzu i wszelkich innych zanieczyszczeń. Przed malowaniem warto całą powierzchnię przemyć wodnym roztworem preparatu RAFIL Preparat Do Odtłuszczania.
Wybór odpowiedniej farby do zabezpieczenia i malowania pergoli
Jaki produkt wybrać do zabezpieczenia pergoli metalowej przed korozją i warunkami zewnętrznymi? Nasza propozycja to RAFIL Do Bram i Ogrodzeń. To antykorozyjna emalia, która przeznaczona jest do ochronno-dekoracyjnego malowania powierzchni metalowych, stalowych, ocynkowanych lub aluminiowych eksploatowanych na zewnątrz pomieszczeń.
RAFIL Do Bram i Ogrodzeń Tworzy Trwałą i Elastyczną Powłokę Odporną Na Uderzenia. Wyróżnia się zwiększoną odpornością na działanie trudnych warunków atmosferycznych. Daje długotrwały efekt dekoracyjny malowanych powierzchni. W zestawieniu z RAFIL Podkład Antykorozyjny zabezpiecza przed korozją na wiele lat.
Drugą opcją jest farba chlorokauczukowa RAFIL Chlorokauczuk. Przeznaczona do ochronno-dekoracyjnego malowania powierzchni stalowych i żeliwnych eksploatowanych na zewnątrz pomieszczeń.
Farba tworzy trwałą i elastyczną powłokę, odporną na zarysowania, uderzenia i uszkodzenia mechaniczne. Zapewnia długotrwałą ochronę antykorozyjną malowanych powierzchni metalowych w zestawieniu z produktem RAFIL Podkład Chlorokauczukowy. Jest odporna na działanie trudnych warunków atmosferycznych. Dodatkowo, można nią malować też powierzchnie betonowe, co sprawdzi się w przypadku nowoczesnych pergoli przylegających do domu.
Nowoczesna pergola metalowa służąca jako zadaszenie tarasu.
Krok po kroku – jak przedłużyć trwałość pergoli ogrodowej
Jak pomalować metalową pergolę i zabezpieczyć ją przed korozją? Oto wskazówki krok po kroku. Jako przykład służy farba RAFIL Do Bram i Ogrodzeń.
Starannie wymieszaj farbę. Dla opakowań powyżej 5 l i większych zastosuj mieszanie mechaniczne. Gdy malujesz pergolę, co ok. godzinę ponownie przemieszaj farbę. Unikniesz w ten sposób nałożenia niejednorodnej powłoki.
W razie potrzeby dodaj maksymalnie 5% rozcieńczalnika.
Maluj w temperaturze od +5°C do +25°C. Podłoże powinno mieć od +5°C do +35°C i o 3°C więcej od temperatury punktu rosy, natomiast wilgotność powietrza do 80%.
Farbę nakładaj miękkim pędzlem, wałkiem lub przez natrysk.
Następną warstwę nakładaj w odstępie co najmniej 3 h od pomalowania poprzedniej. Cała powłoka utwardza się ok. 3 dni.
Pergola metalowa to piękna dekoracja ogrodu i sposób na estetyczne podtrzymywanie roślin pnących. Możesz też stworzyć w ten sposób uroczy kącik do relaksu na tarasie czy balkonie. Pamiętaj, aby metalową pergolę zabezpieczyć przed warunkami pogodowymi, stosując odpowiednie środki RAFIL!
Szarość kojarzy się z elegancją, dobrym gustem, minimalizmem, nowoczesnością… Co więcej, dobrze komponuje się z wieloma innymi barwami – od monochromatycznych, po soczyste i jaskrawe. Nic dziwnego, że coraz więcej budynków wykańczanych jest szarą elewacją – aktualnie jest to jedno z najpopularniejszych i najbardziej uniwersalnych rozwiązań! Marzysz o stylowym szarym domu? Sprawdź, jaki kolor dachu do szarej elewacji będzie najlepszym wyborem. Zapraszamy na przegląd inspiracji!
Szara elewacja – jaki kolor dachu?
Szarość to kolor, który ma wiele zalet. Jest ponadczasowa – pasuje niemal do wszystkiego. Decydując się szarą elewację do swojego domu, stajesz zatem przed nie lada wyborem! Możesz pozwolić sobie na dach w dowolnie wybranym kolorze. Ograniczeniem jest jedynie Twoja wyobraźnia i oczekiwania wobec ostatecznego wyglądu domu. Potrzebujesz nieco inspiracji? Oto nasze propozycje:
W odcieniach szarości – najprostszy wybór, gwarantujący nowoczesny efekt, to połączenie szarej elewacji z szarym dachem. Możesz zdecydować się na podobne odcienie lub wprost przeciwnie – postawić na kontrast, łącząc jasny kolor z ciemnym.
Z pochwałą minimalizmu – zestawienie szarej elewacji z czarnym lub białym dachem to doskonała propozycja dla każdego, kto ceni prostotę i klasykę. Białe dachówki w połączeniu z jasnoszarą elewacją dadzą subtelny efekt. Czarny dach na antracytowym domu stworzy wyrazisty, a przy tym minimalistyczny styl.
Dotyk koloru – szarą elewację z łatwością zestawisz z zielenią, czerwienią czy brązem dachu. Takie połączenie pozwoli Ci uzyskać oryginalny efekt, bez ryzyka przesady i popadnięcia w kicz.
Kolor dachu a styl domu – przegląd
Wybierając kolor dachu, pod uwagę należy wziąć nie tylko kolor elewacji, ale również styl, w jakim utrzymany jest budynek. Oto najważniejsze wskazówki:
Domy w stylu klasycznym, nawiązujące do starego typu budownictwa, najczęściej wykańczane są dachami w kolorze czerwonym lub pomarańczowo-miedzianym. Połączenie ciepłej barwy dachu z neutralną szarością elewacji tworzy rodzinny, przytulny klimat, który doskonale komponuje się z drewnianymi elementami, np. stylowymi okiennicami.
Nowoczesne budynki, o nieco surowych bryłach i minimalistycznych formach, najlepiej prezentują się z dachami o chłodnych, monochromatycznych odcieniach – białym, szarym lub czarnym. Neutralne kolory podkreślają szarą elewację, dając futurystyczny efekt, który doskonale dopełniają szkło i metal.
Styl rustykalny, kojarzący się z sielskim życiem na wsi, najczęściej korzysta z tzw. kolorów ziemi. Dachy w domach tego typu zwykle wykańczane są w zieleni, brązie czy miedzi. W stylu rustykalnym nie może zabraknąć naturalnego lub bielonego drewna oraz bujnej roślinności.
Domy w stylu skandynawskim, mocno nawiązującym do minimalizmu, zwykle wykańczane są barwami ze skali szarości. Elewacja i pozostałe elementy często są wobec siebie kontrastujące, np. jasnoszare ściany budynków podkreślane są antracytowymi dachami i stolarką. Styl skandynawski dobrze komponuje się z naturalnymi materiałami wykończeniowymi, np. kamieniem.
Śródziemnomorskie domy, nawiązujące do nadmorskich posiadłości, często zachwycają bogatą paletą kolorystyczną. Dachy wykańczane są niebieskimi, zielonymi, żółtymi lub czerwonymi blachodachówkami, które dobrze komponują się z elewacją o ciepłym odcieniu szarości. W śródziemnomorskim domu nie może zabraknąć odpowiednich elementów wykończeniowych, nawiązujących do słonecznych wakacji – kamieni, wikliny, drewna czy ciężkich okiennic.
Aby dopasować kolor dachu do szarej elewacji, nie musisz go wymieniać! Sięgnij po emalię RAFIL Radach Farba Na Dach lub w wybranym kolorze, aby w szybki i łatwy sposób odmienić wygląd swojego domu. Pamiętaj, aby farbę stosować w połączeniu z RAFIL Podkład Antykorozyjny – takie zestawienie zapewni nie tylko najlepszy efekt estetyczny, ale także doskonałą ochronę dachu przed czynnikami atmosferycznymi.
Dobór koloru bramy garażowej może być kluczowy w kontekście wizerunku domu i otoczenia. Sprawdź, które kolory bram garażowych uznawane są za najatrakcyjniejsze i czego wystrzegać się podczas aranżacji wymarzonego domu
Kolory bram garażowych a uniwersalizm
Marzysz o tym, aby kolor bramy garażowej Twojego domu wyróżniał się na tle innych budynków? Pamiętaj, że stonowane kolory sprawiają wrażenie modnych i eleganckich. Nowoczesne budownictwo daje ogromne pole do popisu, ale jeśli chcesz jedynie dobrać odpowiedni kolor bramy garażowej, nie zmieniając stylistyki całego otoczenia, warto wziąć pod uwagę kilka istotnych wskazówek. Kolor bramy garażowej możesz dobrać do:
koloru dachu,
odcienia drzwi frontowych
koloru stolarki okiennej lub rolet,
orynnowania,
koloru ogrodzenia.
Dobierając kolor farby, nie zapomnij o zastosowaniu odpowiedniego do danej emalii nawierzchniowej podkładu antykorozyjnego, wydłużającego żywotność podłoża. Więcej produktów znajdziesz na stronie producenta.
{{recomended-product}}
Jeśli wahasz się, jaki kolor bramy garażowej wybrać, sprawdź dostępną kolorystykę produktu RAFIL Chlorokauczuk. Mnogość oferowanych kolorów pozwoli Ci odpowiednio zaaranżować ten niezwykle ważny element domu. Uniwersalne, a jednocześnie modne kolory bram garażowych to odcienie szarości, brąz oraz czerń. Kolory te zazwyczaj dominują jako element stolarki okiennej lub pasują do klasycznego koloru ogrodzenia czy nawet koloru balkonu.
Jak dobrać kolor bramy garażowej do ciemnej elewacji – inspiracje
Jeśli masz ciemną elewację, z pewnością nie chcesz, aby kolor bramy garażowej przytłoczył wizerunek domu. Coraz popularniejsze budynki w ciemnych odcieniach można śmiało przełamać kontrastującym kolorem bramy garażowej. Odcienie takie jak wiśniowy lub biały zdecydowanie ocieplą bryłę budynku. Jeśli jednak chcesz, aby brama garażowa wtapiała się w otoczenie, wybierz odcień RAL 8011 – brązowy orzechowy połysk. Odcienie brązu wspaniale ocieplają otoczenie. Harmonijne, brązowe elementy stolarki okiennej lub orynnowania nie będą wyróżniać się na tle otoczenia, jednak w przypadku ciemnej elewacji również nie zginą w tle.
Kolor bramy garażowej a reszta otoczenia
Jeśli w nowo kupionym domu nie masz wpływu na całokształt wcześniej dobieranych elementów, pamiętaj o tym, że zawsze możesz urozmaicić lub stonować bryłę budynku, by sprawiała wrażenie jednocześnie przytulnej i efektownej. Przemalowanie zarówno bramy garażowej, jak i elementów, takich jak ogrodzenie domu, balkon czy nawet stolarka okienna, daje możliwości renowacji. O tym, jaki wpływ ma renowacja bramy garażowej, dowiesz się z porad eksperta.
Pamiętaj, że to Ty decydujesz o tym, czy kolor bramy garażowej zachowa neutralny charakter, czy jednak odrobina kolorystycznego szaleństwa ubarwi i rozweseli wygląd budynku. Ciekawym rozwiązaniem jest zastosowanie kolorystycznej powtarzalności – możesz użyć jednakowego odcienia, przemalowując bramę garażową i okiennice domu. Niebanalne rozwiązanie sprawi, że Twój dom zyska oryginalny design.
Aby zapewnić właściwą, długotrwałą ochronę konstrukcji przed korozją należy zastosować optymalnie dobrany zestaw malarski o odpowiedniej dla danego przeznaczenia grubości. Optymalna powłoka malarska powinna być doskonale szczelna, przyczepna do podłoża i wypełniona pigmentem.
Dobór zestawu malarskiego powinien wynikać z wiarygodnych i sprawdzonych przesłanek wysnutych na podstawie badań laboratoryjnych i z przeprowadzonej analizy techniczno-ekonomicznej uwzględniającej wiele czynników, z których najważniejszymi będą:
agresywność korozyjna środowiska eksploatacji powłoki malarskiej
kształt konstrukcji oraz rodzaj i stan powierzchni do zabezpieczenia przeciwkorozyjnego
wymagany okres trwałości powłoki malarskiej
właściwości powłok (odporność chemiczna, termiczna, mechaniczna)
możliwość i sposób oczyszczenia powierzchni
właściwości aplikacyjne farb (grubość powłoki, czas schnięcia, warunki nakładania itp.)
czas do przeprowadzenia prac uwzględniający warunki atmosferyczne (temperatura, wilgotność powietrza) oraz konieczność sezonowania powłoki przed eksploatacją
trwałość powłoki malarskiej w odniesieniu do poniesionych kosztów i przewidywanego okresu eksploatacji
wymagania ochrony środowiska oraz zabezpieczenia przeciwpożarowego
aspekty ekonomiczne
Przygotowanie podłoża do malowania – informacje ogólne
Bardzo istotnym czynnikiem wpływającym na takie parametry jak: jakość, trwałość i skuteczność ochronnego działania powłok lakierowych jest przygotowanie podłoża do malowania. Efekt oczyszczenia podłoża zależy od doboru właściwej metody czyszczenia, która powinna uwzględniać zarówno charakter zanieczyszczeń, jak i wymagania wyrobu lakierowego co do sposobu przygotowania powierzchni do malowania.
Zanieczyszczeniem nazywa się każdą substancję, której pozostawienie na powierzchni do malowania utrudnia proces malowania, pogarsza jakość i trwałość powłoki malarskiej.
Zanieczyszczenia pozostające na powierzchni do malowania w postaci: rdzy, zendry, pyłów, starych i złuszczonych powłok malarskich, zatłuszczeń, zaklejeń, wilgoci itp. w bardzo negatywny sposób wpływają na powłokę malarską.
Rodzaje zanieczyszczeń
Zendra, zgorzelina – produkty termicznej obróbki stali, składające się z tlenków żelaza ściśle przylegających do podłoża. Mogą powodować odspajanie płatów zendry i powłoki malarskiej oraz tworzenie ogniw korozyjnych.
Rdza – produkt korozji stali, tworzący warstwy o zmiennych grubościach i postaciach, słabo przyczepne do podłoża.
Zatłuszczenia – pochodzące z eksploatacji konstrukcji w środowiskach tłuszczów, smarów, olejów itp. Powodują brak przyczepności powłoki malarskiej.
Pyły – pochodzące z atmosfery, przemysłu i prac oczyszczania. Sprzyjają utrzymywaniu wilgoci na powierzchni.
Wilgoć – powstaje w wyniku opadów lub kondensacji, może prowadzić do korozji podpowłokowej.
Powierzchnie zatłuszczone, pokryte pyłami przemysłowymi, osadami solnymi itp. powinno się umyć wodą pod wysokim ciśnieniem (aparat typu Karcher), a następnie przystąpić do właściwego oczyszczania.
Powierzchnie, gdzie możliwe jest występowanie zanieczyszczeń jonowych, powinno się po właściwym oczyszczeniu umyć czystą wodą z dodatkiem odpowiedniego inhibitora korozji.
Metody oczyszczania mechanicznego
Do mechanicznych metod oczyszczania powierzchni można zaliczyć:
skrobanie
młotkowanie
szczotkowanie
szlifowanie
oczyszczanie płomieniowe
obróbkę strumieniowo–ścierną
Główne metody mechanicznego oczyszczania powierzchni to:
metody ręczne oczyszczania powierzchni – dające stopień oczyszczenia powierzchni St 3 – są zalecane dla środowisk atmosferycznych o małym stopniu zanieczyszczenia powietrza
metody strumieniowo–ścierne – zalecane dla środowisk atmosferycznych o wyższej agresywności, szczególnie w środowiskach agresywnych korozyjnie, chemicznych
Oczyszczanie ręczno-mechaniczne
Oczyszczanie ręczno–mechaniczne – wykonywane poprzez: szczotkowanie, młotkowanie, szlifowanie przy użyciu narzędzi ręcznych, jak i mechanicznych. Należy je ograniczać do tych przypadków, gdzie obróbka strumieniowo–ścierna jest niemożliwa.
Tymi sposobami można zgrubnie usunąć np. rdzę, zgorzelinę czy starą powłokę. Po takim oczyszczaniu otrzymuje się powierzchnie gładkie, dające mniejszą przyczepność powłoki w stosunku do powierzchni chropowatych.
Obróbka strumieniowo–ścierna
Obróbka strumieniowo–ścierna polega na działaniu strumienia ścierniwa wyrzucanego w kierunku oczyszczanej powierzchni za pomocą sprężonego powietrza, wody lub siły odśrodkowej. Metoda ta daje najbardziej optymalne przygotowanie powierzchni do malowania.
Rodzaje obróbki:
otwarty lub zamknięty obieg ścierniwa
na sucho / na mokro (w osłonie wodnej)
średniociśnieniowe (0,3–0,5 MPa)
wysokociśnieniowe (1,0–1,2 MPa)
hydrodynamiczne (10–200 MPa)
odśrodkowe (koła wirnikowe)
Na efekt oczyszczania wpływa:
ciśnienie sprężonego powietrza
kąt nachylenia strumienia ścierniwa
odległość dyszy od powierzchni
rodzaj i kształt dyszy
rodzaj, wymiar i kształt ścierniwa
Oczyszczanie fizykochemiczne
Oczyszczanie przeprowadzane za pomocą:
odtłuszczania rozpuszczalnikowego
mycia alkalicznego, kwaśnego, parowo–wodnego
Mycie polega na usuwaniu zanieczyszczeń przy pomocy wodnego roztworu środka myjącego. Usuwa:
zanieczyszczenia mechaniczne (po obróbce)
brud (kurz, piasek)
zanieczyszczenia jonowe
rdzę
Metody mycia i odtłuszczania można podzielić:
a) Ze względu na sposób:
ręczne (przecieranie powierzchni pędzlem, szmatami)
natryskowe (urządzenia do natrysku ciśnieniowego, np. pompy membranowe, aparaty typu Karcher)
b) Ze względu na zastosowany środek:
rozpuszczalniki organiczne
środki alkaliczne i kwaśne
środki powierzchniowo czynne
Metoda natryskowa z dodatkiem skutecznych środków myjących nie powoduje korozji podpowłokowej. Zaleca się jednak po takim myciu ponowne zmycie powierzchni czystą wodą wodociągową.
Przygotowanie powierzchni w zależności od jej rodzaju
Przygotowanie powierzchni blach i profili stalowych
Najczęstsze zanieczyszczenia:
rdza
zgorzelina walcownicza
oleje i smary
kurz, pył
luźne stare powłoki
wilgoć
topniki, żużel
chemikalia (detergenty, sole)
opiłki żelaza
Szczególną uwagę należy zwrócić na usunięcie zanieczyszczeń jonowych i odtłuszczenie powierzchni metalu – ich obecność obniża przyczepność powłok i może prowadzić do wad.
Proces czyszczenia:
Usunięcie zanieczyszczeń – mycie wodą pod ciśnieniem
Ręczne lub mechaniczne mycie: para wodna, woda z detergentem, rozpuszczalniki, środki emulsyjne, alkaliczne i kwaśne
Rekomendowana metoda: natrysk roztworów wodnych z biodegradowalnymi detergentami
Na koniec – spłukanie czystą wodą wodociągową
Normy:
ISO 8504-2 – obróbka strumieniowo–ścierna
ISO 8504-3 – metody ręcznego oczyszczania (także z napędem mechanicznym)
PN-ISO 8501-1:1996 – określa stopień czystości
PN-EN ISO 8503 – określa chropowatość
Stopnie przygotowania powierzchni wg PN-ISO 8501-1
Obróbka strumieniowo–ścierna (oznaczenie: Sa):
Sa 1 – zgrubna: brak oleju, smarów, pyłu, luźnych zanieczyszczeń
Sa 2 – gruntowna: brak większych śladów rdzy, starej farby, pozostałości silnie przylegają
Sa 2½ – prawie biała powierzchnia, możliwe ciemne punkty
Sa 3 – stal wzrokowo czysta, jednolita metaliczna barwa ("biały metal")
sezonowaną blachę oczyścić roztworem amoniaku (1–2%) z detergentem
zanieczyszczenia i korozję usunąć szczotkami nylonowymi, włosiem lub papierem ściernym
Powierzchnia musi być sucha i wolna od zanieczyszczeń.
Zabezpieczenie blachy aluminiowej
Powierzchnia aluminiowa, ze względów przeciwkorozyjnych i kolorystycznych, najczęściej jest pokryta powłoką konwersyjną wytworzoną w procesie:
elektrochemicznym (utlenianie anodowe)
chemicznym (chromianowanie, fosforanowanie)
Tego typu warstwa poprawia przyczepność powłoki malarskiej.
Przygotowanie do malowania:
oczyścić powierzchnię z luźnej rdzy i zanieczyszczeń ręcznie lub mechanicznie (szczotki stalowe, metoda strumieniowo–ścierna z użyciem miękkiego ścierniwa naturalnego)
odtłuścić przez zmycie wodą z detergentem niejonowym
Przygotowanie powierzchni metali nieżelaznych
Metale nieżelazne są trudnym podłożem dla farb ze względu na:
gładkość powierzchni
dużą reaktywność cynku, glinu i ich stopów
To sprzyja powstawaniu zwartej, kruchej warstwy tlenków lub węglanów, które negatywnie wpływają na składniki powłoki malarskiej, powodując:
brak przyczepności
marszczenie
zniszczenie powłoki
Najczęściej stosowane przygotowanie:
wytwarzanie powłoki konwersyjnej (chemicznej lub elektrochemicznej)
powłoka konwersyjna: nierozpuszczalna w wodzie, działa jako izolator, poprawia odporność i przyczepność
Przygotowanie podłoża betonowego
Podłoże betonowe odpowiednio przygotowane pod zestaw malarski powinno być:
czyste
bez rys, występów i szczelin
o wilgotności powierzchniowej nieprzekraczającej 3–4% (w zależności od farby)
o nierównościach nie większych niż 1/3 grubości zestawu malarskiego
Wymagania:
wypukłe krawędzie, naroża i załamania należy zaokrąglić
beton powinien być odpylony i odtłuszczony
tłuste plamy usuwać tkaniną bawełnianą z rozpuszczalnikiem
oczyszczanie: szczotki stalowe (ręczne/mechaniczne) lub delikatne przepiaskowanie
Nowoczesną metodą czyszczenia jest użycie wody pod wysokim ciśnieniem.
Czas schnięcia i wytrzymałość podłoża
Świeżo wykonane podłoża (beton, tynki) należy malować dopiero po odpowiednim czasie utwardzania i karbonizacji. Okres schnięcia podano w instrukcjach stosowania farb.
Tynki zgodne z PN-70/B-101100 powinny być:
czyste
gładkie
równe
bez rys, wykwitów, zacieków, tłuszczów, pyłów i innych zanieczyszczeń
Powinny mieć odpowiednią wytrzymałość mechaniczną i nie ścierać się przy potarciu ręką.
Ważną rzeczą w przygotowaniu tynków przed malowaniem jest: usunięcie starych powłok klejowych i wapiennych oraz mycie i nawilżenie powierzchni. Stare tynki, w celu usunięcia z nich zanieczyszczeń, zmywa się wodnymi roztworami mydła za pomocą szczotek o twardym włosiu.
