Jakich błędów nie popełniać przy malowaniu dachu? – ekspert radzi

W halach produkcyjnych, warsztatach czy pomieszczeniach technicznych utrzymanie czystości może być bardzo trudne ze względu na obecne tam agresywne lub tłuste płyny. Problem jest jeszcze bardziej dotkliwy w budynkach takich jak masarnie czy ubojnie, gdzie zanieczyszczenia – bez wcześniejszego zabezpieczenia powierzchni – mogą być praktycznie niemożliwe do usunięcia. W takich warunkach zwykłe farby właściwie są bezużyteczne i konieczne jest wybranie produktów, które stworzą odpowiednią, szczelną powłokę. Do tego nadają się doskonale między innymi farby epoksydowe.

Co to jest farba epoksydowa i kiedy ją wybrać?

Farby epoksydowe produkowane są z wykorzystaniem żywicy epoksydowej – to produkt przeznaczony do użytku w przemyśle i wszędzie tam, gdzie niezbędne jest zabezpieczenie powierzchni przed działaniem agresywnych lub trudnych do usunięcia substancji. Zdecydowanie nie należy wybierać tych farb w sytuacji, gdy zależy nam wyłącznie na efekcie dekoracyjnym.

Farbę epoksydową można stosować na zewnątrz, ale pod warunkiem pokrycia jej warstwą lakieru poliuretanowego, który ochroni farbę przed szkodliwym działaniem światła słonecznego i promieniowania ultrafioletowego.

Farba epoksydowa – jaki jest jej skład?

Farby epoksydowe składają się z żywicy epoksydowej i utwardzacza. Do wytwarzania tych farb stosuje się żywicę płynną (farby bezrozpuszczalnikowe) lub stałą (rozpuszczalnikowe). Przed malowaniem żywicę łączy się z utwardzaczem, który po wyschnięciu sprawia, że powłoka jest niezwykle trwała. Wymieszanie obu składników jest warunkiem koniecznym. Zazwyczaj są oferowane w postaci gotowych zestawów.

Farby epoksydowe cechują się bardzo dużą odpornością na czynniki zewnętrzne, takie jak:

• wilgoć
• działanie chemikaliów
• działanie olejów
• uszkodzenia mechaniczne
• duże obciążenia

Warto rozważyć ich użycie w pomieszczeniach takich jak warsztaty samochodowe, hale produkcyjne czy pomieszczenia przemysłu chemicznego lub spożywczego. Należy jednak unikać używania farby epoksydowej na podłożach gipsowych lub betonie pokrytym warstwą mleczka, lub szlamu cementowego.

Co jest potrzebne do malowania farbą epoksydową?

Narzędzia do malowania tego rodzaju farbami nie różnią się w zasadzie od tych przeznaczonych do farb akrylowych, których używasz do malowania ścian wewnętrznych. Dostosuj jednak rodzaj narzędzi do malowanej powierzchni oraz typu farby.

Do malowania posadzek użyj wałka lub pistoletu. Jeśli planujesz malowanie wałkiem, wybierz taki o większej szerokości (18-25 cm) oraz dłuższym włosiu (13-14 mm). Wałek do betonu powinien być wykonany z gęstego weluru lub nylonu.

Do malowania farbami epoksydowymi możesz również użyć pistoletu. Wybór szerokości dyszy dostosuj do rodzaju powierzchni. Jeśli malujesz podłogę, dysza powinna być szeroka, natomiast do malowania elementów metalowych wybierz wąską dyszę, która będzie dużo bardziej precyzyjna.

{{recomended-product}}

Jak malować farbą epoksydową?

Pierwszym etapem malowania jest przygotowanie podłoża. Pamiętaj o jego oczyszczeniu i wyrównaniu (oraz o tym, by absolutnie nie stosować wszelkiego rodzaju gładzi, zapraw czy wylewek na bazie gipsu!).

Przed rozpoczęciem nakładania produktu starannie wymieszaj oba składniki w swoich opakowaniach: żywicę i utwardzacz. Do opakowania z emalią dodaj zawartość opakowania z utwardzaczem, po czym mieszaj do momentu uzyskania jednorodnej mieszaniny, bez smug w kolorze. Malowanie możesz rozpocząć po 30 minutach, gdy nastąpi homogenizacja farby.

Jeśli wcześniej gruntowałeś podłoże, pierwszą warstwę nałóż po czterech godzinach. Przygotowana mieszanina może być używana przez 8 godzin, później nastąpi jej żelowanie. Nie będzie wtedy zdatna do użytku.

Następnie zabezpiecz taśmą malarską krawędzie malowanej powierzchni. Pamiętaj, aby oderwać ją bezpośrednio po zakończeniu pracy. Po wyschnięciu farby może to być znacznie trudniejsze.

Przeważnie farbę epoksydową będziesz nakładać w dwóch warstwach. Pierwsza jest cieńsza – należy rozcieńczyć mieszaninę rozcieńczalnikiem do wyrobów epoksydowych w ilości około 20%. Po wyschnięciu nałóż drugą warstwę, a następnie zabezpiecz ją lakierem bezbarwnym z utwardzaczem.

Pamiętaj, że są to ogólne wskazówki. Zawsze postępuj według instrukcji zamieszczonej przez producenta na opakowaniu.

Choć naturalny kolor i faktura betonu są dziś w modzie, wiele osób woli go malować. Zasada ta dotyczy też malowania krawężników. Jaką farbę do krawężników betonowych wybrać i w jaki sposób odnowić te betonowe elementy? Sprawdź wskazówki na malowanie krawężników! 

Po co maluje się krawężniki? Najczęściej po to, aby nadać im nowy, odświeżony wygląd. Beton ma to do siebie, że choć jest materiałem bardzo trwałym i odpornym na warunki atmosferyczne, z czasem może tracić swój pierwotny wygląd. Nowa powłoka sprawi, że betonowe części infrastruktury, w tym krawężniki przy posesji będą prezentowały się, jak dopiero co położone. 

Specjalna farba do malowania krawężników możne też oczywiście zmienić ich kolor. Jaśniejsza szarość, czerń, antracyt, a może biel czy fantazyjne odcienie niebieskiego, żółtego, zielonego lub czerwonego? Możliwości jest bardzo dużo. Dzięki farbie do malowania krawężników nadasz betonowi taki kolor, jaki tylko Ci się marzy. Odnowisz stare, zniszczone obiekty i stworzysz spójną aranżację. 

Farba do krawężników betonowych ma jednak o wiele więcej zalet niż tylko te związane z polepszeniem wyglądu. Tworzy powłokę, która ochroni betonową powierzchnię przed zarysowaniami, uderzeniami, kruszeniem i działaniem trudnych warunków atmosferycznych. Po użyciu takiego środka betonowe krawężniki będą służyły dłużej – wokół domu, przy posesji, w ogrodzie, na podjeździe. 

Przygotowanie krawężników przed malowaniem — kluczowy krok do udanej renowacji 

Zanim przystąpisz do malowania krawężników, trzeba je dobrze przygotować. Właściwe oczyszczenie powierzchni to najważniejsza część pracy podczas renowacji. Jeśli poświęcisz czas i energię na starannie przygotowanie krawężników przed malowaniem, zyskasz pewność, że nowa powłoka malarska pozostanie w dobrym stanie na długo. W skrócie – warto podjąć wysiłek teraz, aby kolejne malowanie krawężników betonowych odbyło się za kilka dobrych sezonów, a nie miesięcy. 

Jak przygotować krawężniki przed malowaniem? 

• Starannie zmieć betonową powierzchnię ze wszystkich zanieczyszczeń, takich jak: piasek, ziemia, glony, grzyby, pleśń. Następnie oczyść powierzchnię mechanicznie, a następnie odpyl.

• Jeśli masz do czynienia ze starym, nigdy niemalowanym betonem, zwróć uwagę na stare i słabo związane fragmenty. Trzeba je usunąć, a w razie konieczności uzupełnić ubytki świeżym betonem. Na koniec całość przeszlifować i odpylić.

• Jeśli betonowy krawężnik jest stary, ale był już malowany, przed rozpoczęciem renowacji wykonaj malowanie próbne, aby upewnić się, czy stare podłoże nie będzie reagować z nową powłoką. Jak to zrobić? Nałóż warstwę farby na niewielką powierzchnię i pozostaw na czas od 3 do 6 godzin w celu wyschnięcia. Zobacz, czy nowa powłoka nie marszczy się i nie łuszczy. Następnie oczyść i odtłuść powierzchnię starej warstwy, usuń luźno związaną, łuszczącą się farbę, a całość przeszlifuj i dokładnie odpyl.

• Przed malowaniem beton warto zagruntować. Rodzaj gruntu zależy od produktu, którego używasz. W przypadku farby Rafil CHLOROKAUCZUK gruntem powinna być farba z dodatkiem około 25% rozcieńczalnika. Grunt wyrównuje chłonność powierzchni, dzięki czemu beton absorbuje o wiele mniej farby i nie pojawią się na nim nieestetyczne przebarwienia.

Wybór odpowiedniej farby do krawężników

Jaka powinna być dobra farba do krawężników betonowych? Produkt musi dobrze kryć oraz doskonale przylegać do podłoża, tworząc grubą, ale elastyczną warstwę dekoracyjno-ochronną. Co więcej, farba do malowania krawężników powinna wyróżniać się wysoką odpornością na niekorzystne warunki atmosferyczne – śnieg, deszcz, wysokie i niskie temperatury, mróz i wiatr oraz promieniowanie słoneczne. Elementy te narażone są na intensywne użytkowanie, dlatego preparat musi być również odporny na zarysowania, szorowanie i uderzenia mechaniczne.

Czym malować beton? Do wyboru masz różne rodzaje farb do malowania krawężników. Są wśród nich farby akrylowe, w tym te z dodatkiem silikonu. To produkty łatwo przyczepne do betonu i proste w aplikacji, ale mało odporne na ścieranie oraz trudne warunki atmosferyczne, a na takie są narażone krawężniki i inne betonowe nawierzchnie na zewnątrz. 

O wiele lepszą opcją do malowania krawężników są farby chlorokauczukowe. Ten produkt wyróżnia się zwiększoną odpornością na działanie warunków atmosferycznych, w tym wilgoć i chemikalia oraz zanieczyszczenia powietrza. Powłoka będzie trwała, elastyczna i wytrzymała. Farba chlorokauczukowa powstaje na bazie kauczuku chlorowanego oraz rozpuszczalnika. Zawiera także dodatki, które poprawiają właściwości preparatu i wzmacniają kolorowe pigmenty. 

Kolejną możliwością są dwuskładnikowe farby epoksydowe. Są one elastyczne, odporne na ścieranie i trwałe. Dobrze sprawdzają się na zewnątrz. Zapewniają podwyższoną ochronę przed zmiennymi warunkami atmosferycznymi oraz zanieczyszczonym powietrzem. Ich wielka zaleta to także antypoślizgowa powłoka odporna na uderzenia mechaniczne, wodę oraz środki chemiczne. Warto jednak pamiętać, że stosowanie tej farby jest nieco trudniejsze niż produktu jednoskładnikowego, ponieważ trzeba wymieszać ze sobą emalię – składnik pierwszy oraz utwardzacz do emalii, czyli składnik drugi. 

Krok po kroku — malowanie krawężników

Jak odnowić krawężniki? Oto instrukcja krok po kroku.

1. Przygotuj beton do malowania zgodnie z instrukcją podaną we wcześniejszym akapicie. Oczyść powierzchnię z luźnych fragmentów betonu, pleśni, brudu, grzybów, glonów.

2. Zagruntuj beton zgodnie z zaleceniami podanymi na opakowaniu wybranej przez Ciebie farby. W przypadku produktu RAFIL Chlorokauczuk będzie to farba z dodatkiem około 25% rozcieńczalnika. W przypadku stosowania Emalii epoksydowej dwuskładnikowej na beton RAFIL zagruntuj dany obszar Emalią Na Beton z dodatkiem utwardzacza (składnik drugi), rozcieńczoną dodatkiem ok. 20% rozcieńczalnika do wyrobów epoksydowych. 

3. Farbę nakładaj na betonową powierzchnię przy użyciu pędzla lub wałka. Zaleca się nakładać 2-3 warstwy wyrobu na wcześniej zagruntowane podłoże. 

4. Kolejne warstwy połóż w czasie od 30 minut do 2 godzin. Jeśli nie uda Ci się dotrzymać tego czasu – dopiero po 5 dniach od nałożenia poprzedniej warstwy.

5. Krawężniki maluj przy odpowiedniej pogodzie. Najlepszy będzie suchy, ciepły, ale niegorący dzień przy małym zachmurzeniu.

Polecane produkty do malowania krawężników 

Jakie farby będą najlepsze do odnowienia betonowych krawężników? Nasza pierwsza propozycja to farba RAFIL Chlorokauczuk. To emalia do dekoracyjnego malowania podłoży betonowych i tynków cementowo wapiennych, a także do odnawiania powierzchni stalowych i żeliwnych eksploatowanych na zewnątrz pomieszczeń. 

Emalia RAFIL Chlorokauczuk tworzy trwałą i elastyczną powłokę, odporną na zarysowania, uderzenia i uszkodzenia mechaniczne. Charakteryzuje się zwiększoną odpornością na działanie trudnych warunków atmosferycznych. Wyróżnia ją również wydajność do 12 m²/l przy jednokrotnym malowaniu.

Drugi z polecanych produktów to dwuskładnikowa emalia epoksydowa RAFIL Na Beton. Tworzy ona antypoślizgową, trwałą i elastyczną powłokę odporną na ścieranie i uderzenia, wodę, środki chemiczne i myjące. 

Emalia może być również stosowana na zewnątrz, ale konieczne jest zastosowanie warstwy ochronnej z produktu RAFIL Na Beton Lakier Poliuretanowy Dwuskładnikowy. 

Malowanie krawężników pomaga przedłużyć ich żywotność i nadaje im odświeżony wygląd. Sprawdź produkty Rafil do malowania betonu i ciesz się ładnym otoczeniem domu!

‍Konstrukcje stalowe to szerokie pojęcie − stal to w końcu materiał uniwersalny, wykorzystywany na przeróżne sposoby. Jak zadbać o konstrukcje, które możesz zamówić lub wykonać samodzielnie? Niezbędne będzie czyszczenie i malowanie konstrukcji stalowych. Podpowiadamy, jak zrobić to dobrze i szybko. 

Do konstrukcji stalowych nadających się do amatorskiego malowania możemy zaliczyć zarówno całe budowle, takie jak np. popularne ciągle garaże blaszaki, jak i elementy większych całości. W drugim przypadku mowa o stalowych stelażach lub częściach wykonanych z metalu, np. drzwiach, ogrodzeniach czy pokrywach. 

Każdą z nich możesz samodzielnie zabezpieczyć lub odświeżyć dzięki malowaniu. W artykule znajdziesz praktyczne porady dotyczące malowania konstrukcji stalowych. 

Malowanie konstrukcji stalowych − podstawowe informacje

Stal, pomimo że jest materiałem trwałym i wytrzymałym, wymaga odpowiedniego zabezpieczenia. Niszczący wpływ na jej powierzchnię może wywierać cała gama czynników oraz warunki, w jakich eksploatuje się stalowe konstrukcje. Dlatego sposób zabezpieczenia należy dopasować do określonych okoliczności.

Podstawowym zagrożeniem dla stali jest korozja, czyli proces osłabiania struktury stali na skutek utleniania lub oddziaływania czynników chemicznych i fizycznych. Rdza z czasem doprowadza do uszkadzania metalowych elementów, co może zakończyć się nawet ich całkowitym rozpadem, a w efekcie zniszczeniem konstrukcji.

Większość dostępnych na rynku farb i preparatów do malowania stali zabezpiecza ten materiał przed korozją. Różnice mogą dotyczyć trwałości danej farby oraz samego procesu malowania.

Inne czynniki potencjalnie osłabiające stal to jej wystawienie na działanie wilgoci i wody, niskich i wysokich temperatur, a także różnego rodzaju substancji chemicznych. Wszystkie te sytuacje trzeba wziąć pod uwagę przed przystąpieniem do zabezpieczania stali i przede wszystkim postarać się jak najlepiej dobrać farbę.

Warto też zauważyć, że malowanie konstrukcji stalowej może być wykonywane na stal surową, czyli po raz pierwszy, po wykonaniu obiektu, jak i po raz kolejny − w celu jego dalszego zabezpieczenia. Elementy metalowe możesz pomalować także, aby osiągnąć lepszy efekt estetyczny. W zależności czy jest to pierwsze, czy kolejne malowanie stali, zabezpieczające czy estetyczne, proces przebiega nieco inaczej i wymaga wykonania trochę innych czynności.

Jaką farbą wykonać malowanie konstrukcji stalowej?

Konstrukcje stalowe to szerokie pojęcie ze względu na możliwe rodzaje zastosowanej stali. Duża część dostępnych na rynku farb nadaje się do zabezpieczania większości popularnych metali, ale bywają sytuacje, w których zastosowanie niektórych produktów może nie być wskazane.

Przy większości stali, żeliwa i żelaza sprawdzą się zarówno farby alkidowe, jak i poliuretanowe, chlorokauczukowe czy epoksydowe. Jeśli natomiast masz do czynienia z elementami ocynkowanymi, lepszym wyborem będą np. preparaty akrylowe. Jeszcze inne preparaty stosuję się np. do malowania aluminium.

• Farby ftalowe (alkidowe) to znana od dawna, popularna i bogata grupa preparatów. Tworzą trwałe i wytrzymałe powłoki, które dobrze znoszą wilgoć i oddziaływanie czynników atmosferycznych. Są też łatwe w zastosowaniu. Ich ewentualnym minusem jest brak odporności na stałą obecność wody i agresywnych czynników chemicznych. Malowanie nimi czasami wykonuje się jako grunt pod pokrycie jeszcze jednym preparatem.
• Farby akrylowe to emalie przygotowywane na bazie wody. Często stosuje się je w kilku warstwach, aby uzyskać dobrą ochronę antykorozyjną. Dobrze znoszą wilgoć, ale − co warte podkreślenia − także znaczne nasłonecznienie i inne czynniki atmosferyczne. Dlatego cenione są za trwałe efekty estetyczne, szczególnie że występują w bogatej gamie kolorów.
• Farby poliuretanowe pokrywają metal elastyczną i wytrzymałą warstwą. Dobrze znoszą ekspozycję na substancje chemiczne takie jak np. rozpuszczalniki i oleje. Jednocześnie nie są wrażliwe na mróz, wilgoć czy nasłonecznienie oraz urazy mechaniczne. Z drugiej strony warto zauważyć, że produkty poliuretanowe w procesie malowania antykorozyjnego konstrukcji stalowych nanosi się dosyć trudno, a na dodatek produkty tego rodzaju nie są obojętne dla zdrowia.
• Farby epoksydowe stosuje się między innymi do malowania stali nierdzewnej. Preparaty z tej grupy są niezwykle odporne na oddziaływanie gorąca oraz agresywnych substancji chemicznych. Sprawdzają się między innymi jako zabezpieczenie stalowych zbiorników i rur. Ze względu na znaczną wytrzymałość fizyczną, można malować nimi także elementy narażone np. na uderzenia czy obcieranie.
• Farby chlorokauczukowe przeznaczone są do ochronno-dekoracyjnego malowania powierzchni stalowych i żeliwnych eksploatowanych na zewnątrz pomieszczeń. Mogą być również stosowane do dekoracyjnego malowania podłoży betonowych i tynków cementowo-wapiennych. Tworzą trwałą i elastyczną powłokę, odporną na zarysowania, uderzenia i uszkodzenia mechaniczne. Charakteryzują się zwiększoną odpornością na działanie trudnych warunków atmosferycznych.

Co jeszcze wziąć pod uwagę przy wyborze preparatu do malowania lub lakierowania konstrukcji stalowych? Przede wszystkim dodatkowe cechy i efekty, jakie dana substancja zapewnia. Należy do nich chociażby połysk lub jego brak, a także struktura powierzchni. 

Przed malowaniem zaplanuj, czy stalowy element ma być gładki i błyszczący, czy też np. dodatkowo pokryty wyraźnie widoczną strukturą. Na etapie malowania ważna będzie też ilość koniecznych do nałożenia warstw i szybkość ich schnięcia.

Przygotowanie konstrukcji stalowej do malowania

W przypadku pierwszego malowania nowej konstrukcji musisz wykonać dwie podstawowe czynności. Pierwszą z nich jest przegląd i usunięcie fragmentów po montażu, które w przyszłości mogłyby odpaść lub odstawać. Mowa tu np. o dokładnym wyczyszczeniu spoin spawalniczych oraz innych miejsc łączenia lub cięcia stali. Fabrycznie nową stal należy także odtłuścić i umyć, w przeciwnym razie farba może niewłaściwie przylegać do powierzchni.

Jeśli konstrukcja, którą zamierzasz pomalować, była już wcześniej pokryta innym preparatem, musisz zdecydować, czy starą warstwę zostawić, czy usunąć. Jeśli jest w dobrym stanie − może zostać, należy jednak przeszlifować wszystkie spękania i ubytki, a także miejsca, w których pokazała się korozja.

W przypadku poważnego uszkodzenia starej powłoki lepiej się jej pozbyć. Może oznaczać to sporo pracy − stare farby nie zawsze łatwo dają się usunąć rozpuszczalnikiem, często konieczne jest szlifowanie znacznej powierzchni.

Malowanie konstrukcji krok po kroku

Malowanie lub lakierowanie konstrukcji stalowych można wykonywać kilkoma technikami. Najprostszą metodą jest nanoszenie farby pędzlem. Pozwala to dotrzeć do wszystkich zakamarków konstrukcji i może je wykonać każdy użytkownik. Do malowania dużych powierzchni, jak np. ściany stalowego garażu, warto też użyć wałka. Pędzel będzie jednak nadal nieodzowny przy uzupełnianiu szczegółów.

Przy odrobinie wprawy możesz pokusić się też o malowanie natryskowe, które gwarantuje równomierne nanoszenie kolejnych warstw. W takim przypadku trzeba jednak zaopatrzyć się w kompresor i specjalny pistolet, co oznacza dodatkowe koszty.

W procesie malowania ważne jest przestrzeganie zaleceń producenta co do liczby nakładanych warstw oraz czasu schnięcia. Niektóre preparaty wymagają także wcześniejszego gruntowania powierzchni. Oznacza to zazwyczaj nieco więcej pracy, dlatego w zastosowaniach domowych warto sięgać po produkty uniwersalne.

Przykładem farby łatwej w stosowaniu jest RAFIL Prosto Na Rdzę. To gruntoemalia 3w1, bardzo wygodna w stosowaniu, przeznaczona do malowania stali i żeliwa. Producent zaleca nałożenie dwóch lub trzech warstw − robi się to łatwo, bo ze względu na skład preparatu nie ma potrzeby stosowania podkładu.

Farba szybko schnie, tworząc powłokę zabezpieczającą przed korozją i odporną na czynniki atmosferyczne. Dużą zaletą jest dostępność w kilku rodzajach połysku (lub bez) oraz w aż dziesięciu kolorach. Dzięki temu nie tylko skutecznie wykonasz malowanie antykorozyjne konstrukcji stalowych, ale osiągniesz zakładany efekt estetyczny.

Wiesz już, jak przeprowadzić czyszczenie i malowanie konstrukcji stalowych z pomocą środków RAFIL. Zawsze jesteśmy otwarci na spostrzeżenia i uwagi użytkowników naszych produktów. Podziel się z nami efektami swojej pracy − czekamy na maile!

Dobór powłok malarskich

Aby zapewnić właściwą, długotrwałą ochronę konstrukcji przed korozją należy zastosować optymalnie dobrany zestaw malarski o odpowiedniej dla danego przeznaczenia grubości. Optymalna powłoka malarska powinna być doskonale szczelna, przyczepna do podłoża i wypełniona pigmentem.

Dobór zestawu malarskiego powinien wynikać z wiarygodnych i sprawdzonych przesłanek wysnutych na podstawie badań laboratoryjnych i z przeprowadzonej analizy techniczno-ekonomicznej uwzględniającej wiele czynników, z których najważniejszymi będą:

• agresywność korozyjna środowiska eksploatacji powłoki malarskiej
• kształt konstrukcji oraz rodzaj i stan powierzchni do zabezpieczenia przeciwkorozyjnego
• wymagany okres trwałości powłoki malarskiej
• właściwości powłok (odporność chemiczna, termiczna, mechaniczna)
• możliwość i sposób oczyszczenia powierzchni
• właściwości aplikacyjne farb (grubość powłoki, czas schnięcia, warunki nakładania itp.)
• czas do przeprowadzenia prac uwzględniający warunki atmosferyczne (temperatura, wilgotność powietrza) oraz konieczność sezonowania powłoki przed eksploatacją
• trwałość powłoki malarskiej w odniesieniu do poniesionych kosztów i przewidywanego okresu eksploatacji
• wymagania ochrony środowiska oraz zabezpieczenia przeciwpożarowego
• aspekty ekonomiczne

Przygotowanie podłoża do malowania – informacje ogólne

Bardzo istotnym czynnikiem wpływającym na takie parametry jak: jakość, trwałość i skuteczność ochronnego działania powłok lakierowych jest przygotowanie podłoża do malowania. Efekt oczyszczenia podłoża zależy od doboru właściwej metody czyszczenia, która powinna uwzględniać zarówno charakter zanieczyszczeń, jak i wymagania wyrobu lakierowego co do sposobu przygotowania powierzchni do malowania.

Zanieczyszczeniem nazywa się każdą substancję, której pozostawienie na powierzchni do malowania utrudnia proces malowania, pogarsza jakość i trwałość powłoki malarskiej.

Zanieczyszczenia pozostające na powierzchni do malowania w postaci: rdzy, zendry, pyłów, starych i złuszczonych powłok malarskich, zatłuszczeń, zaklejeń, wilgoci itp. w bardzo negatywny sposób wpływają na powłokę malarską.

Rodzaje zanieczyszczeń

Zendra, zgorzelina – produkty termicznej obróbki stali, składające się z tlenków żelaza ściśle przylegających do podłoża. Mogą powodować odspajanie płatów zendry i powłoki malarskiej oraz tworzenie ogniw korozyjnych.

Rdza – produkt korozji stali, tworzący warstwy o zmiennych grubościach i postaciach, słabo przyczepne do podłoża.

Zatłuszczenia – pochodzące z eksploatacji konstrukcji w środowiskach tłuszczów, smarów, olejów itp. Powodują brak przyczepności powłoki malarskiej.

Pyły – pochodzące z atmosfery, przemysłu i prac oczyszczania. Sprzyjają utrzymywaniu wilgoci na powierzchni.

Wilgoć – powstaje w wyniku opadów lub kondensacji, może prowadzić do korozji podpowłokowej.

Zanieczyszczenia jonowe (sole) – niewidoczne gołym okiem, np. chlorki, siarczany, azotany – stymulują korozję.

Stara powłoka malarska – procesy starzenia, korozja, działania mechaniczne powodują uszkodzenia wpływające na przyczepność nowej powłoki.

Kryteria doboru sposobu oczyszczania powierzchni

Dobór metody oczyszczania powierzchni przed malowaniem wymaga uwzględnienia wielu czynników takich jak:

• wielkość i kształt powierzchni, przedmiotu
• rodzaj powierzchni
• ilość i rodzaj zanieczyszczeń
• agresywność środowiska korozyjnego

Charakter zanieczyszczeń powierzchni do malowania wymusza etapowość działań:

• wstępne oczyszczanie – usuwające zgrubnie luźne zanieczyszczenia oraz zanieczyszczenia jonowe
• właściwe oczyszczanie – usuwa starą powłokę malarską, produkty korozji, nadaje powierzchni odpowiedni profil chropowatości

Powierzchnie zatłuszczone, pokryte pyłami przemysłowymi, osadami solnymi itp. powinno się umyć wodą pod wysokim ciśnieniem (aparat typu Karcher), a następnie przystąpić do właściwego oczyszczania.

Powierzchnie, gdzie możliwe jest występowanie zanieczyszczeń jonowych, powinno się po właściwym oczyszczeniu umyć czystą wodą z dodatkiem odpowiedniego inhibitora korozji.

Metody oczyszczania mechanicznego

Do mechanicznych metod oczyszczania powierzchni można zaliczyć:

• skrobanie
• młotkowanie
• szczotkowanie
• szlifowanie
• oczyszczanie płomieniowe
• obróbkę strumieniowo–ścierną

Główne metody mechanicznego oczyszczania powierzchni to:

• metody ręczne oczyszczania powierzchni – dające stopień oczyszczenia powierzchni St 3 – są zalecane dla środowisk atmosferycznych o małym stopniu zanieczyszczenia powietrza
• metody strumieniowo–ścierne – zalecane dla środowisk atmosferycznych o wyższej agresywności, szczególnie w środowiskach agresywnych korozyjnie, chemicznych

Oczyszczanie ręczno-mechaniczne

‍Oczyszczanie ręczno–mechaniczne – wykonywane poprzez: szczotkowanie, młotkowanie, szlifowanie przy użyciu narzędzi ręcznych, jak i mechanicznych. Należy je ograniczać do tych przypadków, gdzie obróbka strumieniowo–ścierna jest niemożliwa.

Tymi sposobami można zgrubnie usunąć np. rdzę, zgorzelinę czy starą powłokę. Po takim oczyszczaniu otrzymuje się powierzchnie gładkie, dające mniejszą przyczepność powłoki w stosunku do powierzchni chropowatych.

‍

Obróbka strumieniowo–ścierna

Obróbka strumieniowo–ścierna polega na działaniu strumienia ścierniwa wyrzucanego w kierunku oczyszczanej powierzchni za pomocą sprężonego powietrza, wody lub siły odśrodkowej. Metoda ta daje najbardziej optymalne przygotowanie powierzchni do malowania.

Rodzaje obróbki:

• otwarty lub zamknięty obieg ścierniwa
• na sucho / na mokro (w osłonie wodnej)
• średniociśnieniowe (0,3–0,5 MPa)
• wysokociśnieniowe (1,0–1,2 MPa)
• hydrodynamiczne (10–200 MPa)
• odśrodkowe (koła wirnikowe)

Na efekt oczyszczania wpływa:

• ciśnienie sprężonego powietrza
• kąt nachylenia strumienia ścierniwa
• odległość dyszy od powierzchni
• rodzaj i kształt dyszy
• rodzaj, wymiar i kształt ścierniwa

Oczyszczanie fizykochemiczne

Oczyszczanie przeprowadzane za pomocą:

• odtłuszczania rozpuszczalnikowego
• mycia alkalicznego, kwaśnego, parowo–wodnego

Mycie polega na usuwaniu zanieczyszczeń przy pomocy wodnego roztworu środka myjącego. Usuwa:

• zanieczyszczenia mechaniczne (po obróbce)
• brud (kurz, piasek)
• zanieczyszczenia jonowe
• rdzę

Metody mycia i odtłuszczania można podzielić:

a) Ze względu na sposób:

• ręczne (przecieranie powierzchni pędzlem, szmatami)
• natryskowe (urządzenia do natrysku ciśnieniowego, np. pompy membranowe, aparaty typu Karcher)

b) Ze względu na zastosowany środek:

• rozpuszczalniki organiczne
• środki alkaliczne i kwaśne
• środki powierzchniowo czynne

Metoda natryskowa z dodatkiem skutecznych środków myjących nie powoduje korozji podpowłokowej. Zaleca się jednak po takim myciu ponowne zmycie powierzchni czystą wodą wodociągową.

Przygotowanie powierzchni w zależności od jej rodzaju

Przygotowanie powierzchni blach i profili stalowych

Najczęstsze zanieczyszczenia:

• rdza
• zgorzelina walcownicza
• oleje i smary
• kurz, pył
• luźne stare powłoki
• wilgoć
• topniki, żużel
• chemikalia (detergenty, sole)
• opiłki żelaza

Szczególną uwagę należy zwrócić na usunięcie zanieczyszczeń jonowych i odtłuszczenie powierzchni metalu – ich obecność obniża przyczepność powłok i może prowadzić do wad.

Proces czyszczenia:

1. Usunięcie zanieczyszczeń – mycie wodą pod ciśnieniem
2. Ręczne lub mechaniczne mycie: para wodna, woda z detergentem, rozpuszczalniki, środki emulsyjne, alkaliczne i kwaśne
3. Rekomendowana metoda: natrysk roztworów wodnych z biodegradowalnymi detergentami
4. Na koniec – spłukanie czystą wodą wodociągową

Normy:

• ISO 8504-2 – obróbka strumieniowo–ścierna
• ISO 8504-3 – metody ręcznego oczyszczania (także z napędem mechanicznym)
• PN-ISO 8501-1:1996 – określa stopień czystości
• PN-EN ISO 8503 – określa chropowatość

Stopnie przygotowania powierzchni wg PN-ISO 8501-1

Obróbka strumieniowo–ścierna (oznaczenie: Sa):

• Sa 1 – zgrubna: brak oleju, smarów, pyłu, luźnych zanieczyszczeń
• Sa 2 – gruntowna: brak większych śladów rdzy, starej farby, pozostałości silnie przylegają
• Sa 2½ – prawie biała powierzchnia, możliwe ciemne punkty
• Sa 3 – stal wzrokowo czysta, jednolita metaliczna barwa ("biały metal")

Czyszczenie ręczne / mechaniczne (oznaczenie: St):

• St 2 – brak oleju, smarów, pyłu, zgorzeliny i powłoki – powierzchnia z połyskiem
• St 3 – jak St 2, ale czyszczona do uzyskania wyraźnego metalicznego połysku

Zabezpieczenie blachy ocynkowanej

Blacha ocynkowana to trudne podłoże ze względu na słabą przyczepność powłok. Przygotowanie:

• odtłuścić roztworem EMULSOLU RN – 1, spłukać wodą, osuszyć
• sezonowaną blachę oczyścić roztworem amoniaku (1–2%) z detergentem
• zanieczyszczenia i korozję usunąć szczotkami nylonowymi, włosiem lub papierem ściernym

Powierzchnia musi być sucha i wolna od zanieczyszczeń.

Zabezpieczenie blachy aluminiowej

Powierzchnia aluminiowa, ze względów przeciwkorozyjnych i kolorystycznych, najczęściej jest pokryta powłoką konwersyjną wytworzoną w procesie:

• elektrochemicznym (utlenianie anodowe)
• chemicznym (chromianowanie, fosforanowanie)

Tego typu warstwa poprawia przyczepność powłoki malarskiej.

Przygotowanie do malowania:

• oczyścić powierzchnię z luźnej rdzy i zanieczyszczeń ręcznie lub mechanicznie (szczotki stalowe, metoda strumieniowo–ścierna z użyciem miękkiego ścierniwa naturalnego)
• odtłuścić przez zmycie wodą z detergentem niejonowym

Przygotowanie powierzchni metali nieżelaznych

Metale nieżelazne są trudnym podłożem dla farb ze względu na:

• gładkość powierzchni
• dużą reaktywność cynku, glinu i ich stopów

To sprzyja powstawaniu zwartej, kruchej warstwy tlenków lub węglanów, które negatywnie wpływają na składniki powłoki malarskiej, powodując:

• brak przyczepności
• marszczenie
• zniszczenie powłoki

Najczęściej stosowane przygotowanie:

• wytwarzanie powłoki konwersyjnej (chemicznej lub elektrochemicznej)
• powłoka konwersyjna: nierozpuszczalna w wodzie, działa jako izolator, poprawia odporność i przyczepność

Przygotowanie podłoża betonowego

Podłoże betonowe odpowiednio przygotowane pod zestaw malarski powinno być:

• czyste
• bez rys, występów i szczelin
• o wilgotności powierzchniowej nieprzekraczającej 3–4% (w zależności od farby)
• o nierównościach nie większych niż 1/3 grubości zestawu malarskiego

Wymagania:

• wypukłe krawędzie, naroża i załamania należy zaokrąglić
• beton powinien być odpylony i odtłuszczony
• tłuste plamy usuwać tkaniną bawełnianą z rozpuszczalnikiem
• oczyszczanie: szczotki stalowe (ręczne/mechaniczne) lub delikatne przepiaskowanie

Nowoczesną metodą czyszczenia jest użycie wody pod wysokim ciśnieniem.

‍

Czas schnięcia i wytrzymałość podłoża

Świeżo wykonane podłoża (beton, tynki) należy malować dopiero po odpowiednim czasie utwardzania i karbonizacji. Okres schnięcia podano w instrukcjach stosowania farb.

Tynki zgodne z PN-70/B-101100 powinny być:

• czyste
• gładkie
• równe
• bez rys, wykwitów, zacieków, tłuszczów, pyłów i innych zanieczyszczeń

Powinny mieć odpowiednią wytrzymałość mechaniczną i nie ścierać się przy potarciu ręką.

Ważną rzeczą w przygotowaniu tynków przed malowaniem jest: usunięcie starych powłok klejowych i wapiennych oraz mycie i nawilżenie powierzchni. Stare tynki, w celu usunięcia z nich zanieczyszczeń, zmywa się wodnymi roztworami mydła za pomocą szczotek o twardym włosiu.